Bewustzijn over zongevaar leidt amper tot gedragsverandering

Tuesday June 09, 2026
Hoewel veel Nederlanders denken dat zij een verdacht huidplekje kunnen herkennen, blijkt die kennis in de praktijk vaak beperkt. Uit onderzoek van SkinVision onder ruim 1.000 Nederlanders blijkt dat meer dan de helft (53%) denkt te weten hoe een verdacht huidplekje eruitziet, terwijl slechts een kwart (25%) bekend is met de ABCDE-regels. Deze methode wordt gebruikt om signalen van huidkanker vroegtijdig te herkennen.
De Skin Cancer Awareness Barometer 2026 werd uitgevoerd in april 2026 onder 1.009 Nederlanders van 16 jaar en ouder. Het onderzoek werd opgezet als opinie- en gedragsmeting en brengt kennis, perceptie en gedrag rondom huidkanker in kaart. Het betreft geen klinisch onderzoek. De onderzoeksresultaten sluiten aan bij de missie van SkinVision om vroegtijdige herkenning van verdachte huidveranderingen te ondersteunen. Het bedrijf ontwikkelde een CE-gecertificeerd medisch hulpmiddel (EU MDR Klasse IIa) dat gebruikers helpt huidplekjes te monitoren en te beoordelen of nader onderzoek door een zorgprofessional wenselijk is.
Onbekendheid met de ABCDE-regels
De ABCDE-regels staan voor Asymmetrie, Border, Color, Diameter en Evolving. Ondanks dat deze methode breed wordt ingezet bij het herkennen van verdachte huidafwijkingen, blijkt uit het onderzoek dat 63 procent van de Nederlanders hier niet mee bekend is. Opvallend is dat de onbekendheid zich voordoet in vrijwel alle leeftijdsgroepen. Zo kent 59 procent van de 50- tot 59-jarigen de regels niet en loopt dit percentage bij 30- tot 39-jarigen zelfs op tot 71 procent. Volgens de onderzoekers wijst dit erop dat veel mensen hun eigen kennis over huidkanker overschatten.
Kennis vertaalt zich niet automatisch naar gedrag
Naast kennis werd ook gekeken naar het gedrag rondom zonbescherming en huidcontrole. Daaruit blijkt dat bewustzijn van de risico’s niet altijd leidt tot andere gewoonten.
Zo geeft 57 procent van de Nederlanders aan regelmatig te vergeten zich in te smeren met zonnebrandcrème. Dit percentage blijkt vrijwel gelijk onder verschillende leeftijdsgroepen en tussen mannen en vrouwen. Ook wanneer huidkanker in de familie voorkomt, blijft gedragsverandering beperkt. Hoewel 66 procent zegt alerter te zijn op huidveranderingen wanneer huidkanker in de familie voorkomt, heeft slechts 27 procent daadwerkelijk het eigen gedrag aangepast. Bij één op de drie Nederlanders (33%) is huidkanker al eens vastgesteld binnen de familiekring.
Vrouwen controleren de huid vaker
Het onderzoek laat daarnaast verschillen zien tussen mannen en vrouwen. Van de vrouwen controleert 61 procent regelmatig de huid op verdachte plekjes, tegenover 48 procent van de mannen. Ook voelen vrouwen zich vaker voldoende geïnformeerd over huidkankerherkenning. Waar 44 procent van de vrouwen aangeeft voldoende kennis te hebben, geldt dat voor 34 procent van de mannen. Mannen bagatelliseren het risico bovendien vaker: 28 procent vindt leeftijd een reden om zich minder zorgen te maken over huidkanker, tegenover 19 procent van de vrouwen.
Rol voor de beautyprofessional
Voor schoonheidsspecialisten ligt hier een belangrijke kans. Tijdens behandelingen worden huidveranderingen vaak zichtbaar en kunnen cliënten worden gewezen op het belang van regelmatige huidcontrole en goede zonbescherming. Hoewel schoonheidsspecialisten geen medische diagnoses stellen, kunnen zij wel bijdragen aan bewustwording en cliënten adviseren om verdachte plekjes door een arts of dermatoloog te laten beoordelen.
Volgens dermatoloog Martijn Meijs van SkinVision laat het onderzoek zien dat er nog veel winst te behalen valt. "Veel Nederlanders denken huidkanker te herkennen, maar voldoende kennis ontbreekt vaak. Daardoor bestaat het risico dat verdachte plekjes ten onrechte als onschuldig worden gezien. Ook op het gebied van zongedrag zien we dat bewustzijn niet automatisch leidt tot gedragsverandering."
Meer informatie:
SkinVision
www.skinvision.com
De Skin Cancer Awareness Barometer 2026 werd uitgevoerd in april 2026 onder 1.009 Nederlanders van 16 jaar en ouder. Het onderzoek werd opgezet als opinie- en gedragsmeting en brengt kennis, perceptie en gedrag rondom huidkanker in kaart. Het betreft geen klinisch onderzoek. De onderzoeksresultaten sluiten aan bij de missie van SkinVision om vroegtijdige herkenning van verdachte huidveranderingen te ondersteunen. Het bedrijf ontwikkelde een CE-gecertificeerd medisch hulpmiddel (EU MDR Klasse IIa) dat gebruikers helpt huidplekjes te monitoren en te beoordelen of nader onderzoek door een zorgprofessional wenselijk is.
Onbekendheid met de ABCDE-regels
De ABCDE-regels staan voor Asymmetrie, Border, Color, Diameter en Evolving. Ondanks dat deze methode breed wordt ingezet bij het herkennen van verdachte huidafwijkingen, blijkt uit het onderzoek dat 63 procent van de Nederlanders hier niet mee bekend is. Opvallend is dat de onbekendheid zich voordoet in vrijwel alle leeftijdsgroepen. Zo kent 59 procent van de 50- tot 59-jarigen de regels niet en loopt dit percentage bij 30- tot 39-jarigen zelfs op tot 71 procent. Volgens de onderzoekers wijst dit erop dat veel mensen hun eigen kennis over huidkanker overschatten.
Kennis vertaalt zich niet automatisch naar gedrag
Naast kennis werd ook gekeken naar het gedrag rondom zonbescherming en huidcontrole. Daaruit blijkt dat bewustzijn van de risico’s niet altijd leidt tot andere gewoonten.
Zo geeft 57 procent van de Nederlanders aan regelmatig te vergeten zich in te smeren met zonnebrandcrème. Dit percentage blijkt vrijwel gelijk onder verschillende leeftijdsgroepen en tussen mannen en vrouwen. Ook wanneer huidkanker in de familie voorkomt, blijft gedragsverandering beperkt. Hoewel 66 procent zegt alerter te zijn op huidveranderingen wanneer huidkanker in de familie voorkomt, heeft slechts 27 procent daadwerkelijk het eigen gedrag aangepast. Bij één op de drie Nederlanders (33%) is huidkanker al eens vastgesteld binnen de familiekring.
Vrouwen controleren de huid vaker
Het onderzoek laat daarnaast verschillen zien tussen mannen en vrouwen. Van de vrouwen controleert 61 procent regelmatig de huid op verdachte plekjes, tegenover 48 procent van de mannen. Ook voelen vrouwen zich vaker voldoende geïnformeerd over huidkankerherkenning. Waar 44 procent van de vrouwen aangeeft voldoende kennis te hebben, geldt dat voor 34 procent van de mannen. Mannen bagatelliseren het risico bovendien vaker: 28 procent vindt leeftijd een reden om zich minder zorgen te maken over huidkanker, tegenover 19 procent van de vrouwen.
Rol voor de beautyprofessional
Voor schoonheidsspecialisten ligt hier een belangrijke kans. Tijdens behandelingen worden huidveranderingen vaak zichtbaar en kunnen cliënten worden gewezen op het belang van regelmatige huidcontrole en goede zonbescherming. Hoewel schoonheidsspecialisten geen medische diagnoses stellen, kunnen zij wel bijdragen aan bewustwording en cliënten adviseren om verdachte plekjes door een arts of dermatoloog te laten beoordelen.
Volgens dermatoloog Martijn Meijs van SkinVision laat het onderzoek zien dat er nog veel winst te behalen valt. "Veel Nederlanders denken huidkanker te herkennen, maar voldoende kennis ontbreekt vaak. Daardoor bestaat het risico dat verdachte plekjes ten onrechte als onschuldig worden gezien. Ook op het gebied van zongedrag zien we dat bewustzijn niet automatisch leidt tot gedragsverandering."
Meer informatie:
SkinVision
www.skinvision.com

